Het laatste nieuws over
de Engelse Schans te Lievelde

19 november 2003
Op dinsdagavond 2 december organiseert de Vereniging Agrarisch Natuurbeheer Groen Goed een lezing, gehouden door Godfried Nijs, over de geschiedenis en reconstructie van de Engelse Schans.
Locatie: Kaasboerderij Weenink, Eimersweg 3 te Lievelde
Aanvang: 20.45 uur

31 juli 2003
Uit de Gelderlander :

Afkalving Engelse Schans fors probleem

Door HENK HARMSEN


De Engelse Schans is een geliefde speelplaats, ook voor de jongeren van een naburige camping.
Maar het geklauter over de aarden wallen komt de schans niet ten goede. Foto: Hans Groene

LIEVELDE - Er komt snel een stichting voor het beheer en onderhoud van de Engelse Schans bij Lievelde. Deze stichting, die momenteel in oprichting is, zal ook het probleem van de erosie bij de wortel moeten aanpakken. Dat zegt Godfried Nijs, lid van de reconstructie - werkgroep.

Hevige regenbuien van de laatste weken hebben de taluds geen goed gedaan. Diepe geulen en gaten getuigen van het wegspoelen van de grond van een deel van de omwalling.

De Besselinkschans of Engelse Schans, een restant van de Tachtigjarige Oorlog en archeologisch rijksmonument, werd vorig jaar oktober na een grote reconstructie opengesteld voor publiek. Nijs: "Het initiatief tot de reconstructie is genomen door de Lichtenvoordse motorclub MACL. Met subsidies is het werk uitgevoerd. Maar je kunt van die club niet verwachten dat ze in lengte van jaren het beheer op zich neemt. Het is immers geen oudheidkundige vereniging. Er moet een vast aanspreekpunt komen. Er is al overleg geweest met de gemeente Lichtenvoorde."

De aarden wallen zijn vorig jaar na de reconstructie wel ingezaaid, om door wortelvorming de grond vast te houden. Maar er volgde een droge hete periode, waarin het zaad aan de zonkant is verbrand. Aan de schaduwzijde sloeg de begroeiing wel aan.

De wallen bestaan uit arme zandgrond. Volgens Nijs is het mogelijk door bodemverbetering heel snel begroeiing te krijgen, maar het probleem is dan dat er meteen allerlei hoge planten en brandnetels gaan opschieten, waardoor het geheel niet meer in de omgeving past. In ťťn van de bastions is dat te zien, daar is bij gebrek aan zand grond van elders gebruikt en werd de begroeiing meteen weelderig. Gehoopt wordt op een spontane heidevegetatie. Maar de arme grond zal volgens Nijs ook best begroeien met behulp van een speciaal zaadmengsel. Stukken moeten opnieuw worden ingezaaid, maar wie zal dat op dit moment betalen? Alleen een stichting kan voor zulke zaken een eigen fonds opzetten.

De afkalving heeft nog een belangrijke oorzaak: het geklauter tegen de hellingen. Nijs: "Er gaan wel stemmen op om het gebied minstens vier jaar af te sluiten om het alle kans op herstel te geven. Maar het is vanouds een toegankelijk gebied geweest, hoewel het particulier eigendom is. Dat heeft ook te maken met het verleden als motorcrossterrein. Iedereen is er van jongs af aan mee vertrouwd geraakt dat 'alles kon' in de Engelse Schans, de 'grootste zandbak' van Lichtenvoorde. Picknicks en veel verjaardagspartijtjes worden er nog altijd gehouden."

Gisteren was op de Engelse Schans een soort zeskamp met jongeren van het 'tienerkamp' van een kerkgenootschap op camping Beusink. Hoewel de deelnemers zich nog behoorlijk inhielden, gleed onder hun voeten heel wat zand van het talud naar beneden. Nijs: "We weten wel dat er van alles wordt georganiseerd, maar je kunt er ook niet als een oppasser bij gaan staan. Er kan ook veel, als de taluds maar heel blijven. We hebben meermalen bordjes geplaatst met het verzoek de wallen te ontzien, maar die werden telkens vernield en weggehaald. Dat is vechten tegen de bierkaai."

Direct na de aanleg vorig jaar waren er al bandensporen en reden er mountainbikers op en neer. In augustus vorig jaar kon de schade na hevige regenval nog direct worden hersteld. Overigens is er tevoren al rekening mee gehouden dat het profiel van de wallen door erosie wat ronder zal worden, zoals bij een dergelijke schans in het Drentse Een. Is over de oorspronkelijke situatie met betrekking tot de begroeiing iets bekend? Nijs: "Het probleem heeft in de Tachtigjarige Oorlog zeker niet gespeeld, want de schans is maar een maand lang in gebruik geweest. Toen de vesting Grolle eenmaal ontzet was, was het hele geval niet meer nodig."

De Schans bestaat uit een vierkante binnenplaats omgeven door aarden wallen en op de vier hoeken uitstekende bastions. Om het geheel ligt een droge gracht. De schans werd aangelegd in 1627 door het Staatse leger onder Frederik Hendrik ter bescherming van een Staats kampement bij Erve Kots, als onderdeel van een insluitingslinie voor het beleg van het door de Spanjaarden bezette Groenlo. Naar de vele Engelse huurlingen, die de schans benmanden, werd deze de Engelse Schans genoemd.

15 juli 2003
Uit MOTOR, magazine van de KNMV (Koninklijke Nederlandse Motorrijders Vereniging):

Milieuprijs voor MAC Lichtenvoorde

De KNMV Milieuprijs 2002 is onlangs toegekend aan de MAC Lichtenvoorde, als blijk van waardering voor de excellente wijze waarop men sinds vele jaren met de overheid heeft samengewerkt en tegelijkertijd het belang van de motorsport heeft gediend.

De gerenommeerde motorclub uit Gelderland zal deze prijs later dit jaar in ontvangst nemen tijdens de persconferentie voor de zijspan motocross Grand Prix, die op 24 augustus verreden zal worden.
Het toekennen van de KNMV Milieuprijs is gebeurd op diverse gronden. Zo heeft de Motor- en Automobiel Club Lichtenvoorde zich als voorloper gemanifesteerd bij de geluidsbeperking, waarbij de hoge ligging van het circuit een dwingende aanleiding vormde.
Tenslotte heeft de MACL op ingenieuze wijze het parcours verlegd om de zogenaamde 'Engelse Schans' in ere te kunnen herstellen. Deze Engelse Schans is een vestingwerk met grachten en bastions, dat in 1627 is gebouwd door troepen van Frederik Hendrik en waart sinds 1946 het motocrosscircuit, met de beruchte Leeuwenkuil, dwars doorheen liep. Het was van historisch belang om deze fortificatie te kunne opgraven en behouden, zodat de MACL, eigenaar van de grond, in contact kwam met diverse overheden, rijksdiensten en stichtingen.
De manier waarop de motorclub met dit ingrijpende, ongebruikelijke project is omgegaan verdient alle lof. De opening van het nieuwe motocrosscircuit vond in juli 2002 plaats.
Terwijl de motorcrossbaan voor vele trainings- en wedstrijddoeleinden wordt gebruikt, is de gerestaureerde Engelse Schans o.a. het decor van 'living history' waarbij een stuk geschiedenis wordt nagebootst.

24 & 25 mei 2003

17de eeuws weekend in de Engelse Schans. Klik hier.

12 & 13 april 2003

In het weekend van 12 en 13 april wordt de Engelse Schans bezocht door leden van MARS (Nederlandse Vereniging voor Militaire Levende Geschiedenis).
De 're-enactors' zullen de tijden van de Amerikaanse Burgeroorlog (1861-1865) tot leven brengen. Om precies te zijn het leven van het 6th Alabama Confederate infantry regiment.
Op zondag 13 april zal het kampement voor het publiek te bezichtigen zijn.

10 januari 2003

De Engelse Schans (het zuidelijke bastion) in de sneeuw.

9 januari 2003
Uit de Gelderlander :

Wethouder juicht 'schansenplan' toe

Door onze verslaggever

GROENLO - Wethouder Henk Gerrits juicht het initiatief toe om een deel van de vestingwerken rond Groenlo te herstellen. Volgens Gerrits, die onder meer recreatie en toerisme in zijn porteuille heeft, gaat het om een 'zeer aardig initiatief'.

Eric van der Kuijl van Synthegra Archeologie uit Zelhem, dat archeologisch onderzoek heeft gedaan tijdens de ontwikkeling van het gezamenlijke industrieterrein Laarberg, kwam met het idee. Naast het gedeeltelijk herstellen van de 35 schansen opperde hij het plan om de militair historische plaatsen door een fietsroute te verbinden. Van der Kuijl wil het verhaal rond Het Beleg van Grol (1627) weer tot leven wekken.

"Het zichtbaar maken van de geschiedenis is een aantrekkelijk plan. Het idee leeft al langer en kwam ter sprake tijdens de opening van de Engelse Schans in Lichtenvoorde", aldus wethouder Gerrits. De herstelde Engelse Schans werd eind oktober 2002 officieel in gebruik genomen.

Gerrits kon gisteren nog geen cijfers geven over de financiŽle bijdrage die de provincie en de gemeenten Groenlo, Lichtenvoorde en Eibergen leveren. "Ik verwacht dat daarover binnenkort meer duidelijkheid komt."

8 januari 2003
Uit de Gelderlander :

Fietsroute langs 35 'schansen'

Door onze verslaggever

GROENLO/ LICHTENVOORDE/EIBERGEN - Een fietsroute langs de vijfendertig schansen en andere militaire werken die ooit rond het stadje Groenlo hebben gelegen. Met dit plan wil Synthegra Archeologie uit Zelhem de historie rond het Beleg van Grol (1627) weer 'tot leven brengen'. De aanleg moet in principe binnen nu en vijf jaar zijn beslag krijgen. De provincie Gelderland heeft al laten weten daar een financiŽle bijdrage aan te willen leveren.

Het plan voor de route komt van directeur Eric van der Kuijl van Synthegra. Van der Kuijl, geboren en getogen in Eibergen: "Het is mijn jeugdwens om de zogenaamde circumvallatielinie tot leven te brengen. Deze linie, bestaand uit schansen en andere militaire werken, werd aangelegd in verband met de belegering van Grolle in 1627. Het was de bedoeling om de stad mede daarmee hermetisch af te sluiten. En dat lukte", aldus Van der Kuijl.

De inmiddels gerestaureerde Engelse schans in Lievelde is een van de werken die tot de circumvallatielinie behoren. Er zijn bijvoorbeeld ook een Franse en een Hollandse schans. "Het is mooi om die militaire werken weer terug te brengen in het landschap. En dan kan het een toeristische attractie worden."

De hele linie is eind vorig jaar in kaart gebracht door Synthegra. De aanleg kan echter niet zonder de financiŽle en andere medewerking van zowel de provincie Gelderland als de gemeenten Groenlo, Lichtenvoorde en Eibergen. Want de linie loopt over het grondgebied van deze drie gemeenten.
"De provincie heeft al laten weten actief aan dit plan te willen meewerken", aldus Van der Kuijl. "Het is een project dat heel geschikt is om de historie aanschouwelijk te presenteren. En de belastingbetaler weer iets terug te geven."
De drie gemeenten zijn positief gestemd over het plan van Synthegra. "De gemeente Groenlo heeft de route nu onder zich genomen om de onderlinge kostenverdeling uit te knobbelen."
Bij de ontwikkeling van het gezamenlijke industrieterrein De Laarberg is door Synthegra bodemonderzoek gedaan.
Van der Kuijl: "We hoopten daar toen ook de resten van ťťn van de schansen te vinden, maar dat is niet gelukt. De schans in dat gebied ligt net buiten De Laarberg, zo is ons gebleken."


Klik hier voor het nieuws van 2002